Rozliczenie kryptowalut i zagranicznych ETF-ów. Jak nie oddać zysków fiskusowi?

Inwestowanie na zagranicznych rynkach stało się banalnie proste. Kilka kliknięć w aplikacji i masz akcje z Wall Street albo Bitcoina. Schody zaczynają się w kwietniu, gdy trzeba to rozliczyć z polskim urzędem skarbowym - bo tu nikt nie przygotuje deklaracji za Ciebie.

01

Podatek od kryptowalut

Zasady są prostsze, niż sugeruje ich reputacja. Przychód powstaje wyłącznie w momencie wyjścia z kryptowaluty do świata tradycyjnych pieniędzy lub towarów.

• Wymiana krypto na krypto - całkowicie neutralna podatkowo, niezależnie od liczby transakcji.
• Sprzedaż do waluty tradycyjnej (PLN, EUR, USD) - przychód w dniu transakcji.
• Zapłata kryptowalutą za towar lub usługę - również przychód, w wartości rynkowej.
• Stawka 19%, rozliczana w PIT-38, bez łączenia z innymi dochodami.

Kosztem są wydatki na nabycie kryptowaluty oraz prowizje giełdowe. Co istotne, koszty niewykorzystane w danym roku przechodzą na kolejny - jeśli kupiłeś, ale nie sprzedałeś, wydatki nie przepadają. Rozliczenie składasz nawet wtedy, gdy w ciągu roku nic nie sprzedałeś, żeby te koszty zachować.

Setki transakcji na giełdzie nie muszą oznaczać setek pozycji w deklaracji. Liczy się suma przychodów i suma kosztów w roku, a nie wynik na każdej parze osobno.

02

Zagraniczni brokerzy i PIT-38

Interactive Brokers, Revolut czy Trading 212 nie wystawiają polskiego PIT-8C. Nie dostaniesz gotowych kwot do przepisania - raport trzeba pobrać samemu i przeliczyć.

• Każdą transakcję przeliczasz po średnim kursie NBP z dnia poprzedzającego jej realizację.
• Osobno przychód ze sprzedaży, osobno koszt nabycia - każdy po własnym kursie.
• Prowizje i opłaty również przeliczasz i ujmujesz w kosztach.
• Dywidendy rozliczasz odrębnie, z uwzględnieniem podatku pobranego u źródła.

Przy dywidendach z USA standardowa stawka u źródła po formularzu W-8BEN to 15%. W Polsce dopłacasz różnicę do 19%, o ile masz potwierdzenie pobrania podatku za granicą. Bez tego dokumentu trzeba zapłacić pełne 19%.

Uwaga na ETF-y akumulacyjne notowane w Europie: nie wypłacają dywidendy, więc podatek pojawia się dopiero przy sprzedaży. To upraszcza rozliczenie i często obniża realne obciążenie.

03

Kompensowanie strat

Strata z inwestycji nie jest tylko złą wiadomością - jest aktywem podatkowym, ale wyłącznie wtedy, gdy ją wykażesz w deklaracji.

• Stratę odliczasz w ciągu pięciu kolejnych lat, maksymalnie 50% kwoty w jednym roku.
• Rozliczasz ją w ramach tego samego źródła: giełda ze giełdą, krypto z krypto.
• Strata niewykazana w zeznaniu przepada bezpowrotnie.

Dlatego rok zamknięty na minusie również wymaga złożenia PIT-38. To pięć minut pracy, które w kolejnych latach potrafią zmniejszyć podatek o kilka tysięcy złotych.

Co przygotować przed kwietniem

Pobierz roczne raporty ze wszystkich platform, na których miałeś transakcje - także tych, z których już nie korzystasz. Sprawdź, czy raport zawiera daty i kwoty w walucie transakcji, bo bez nich przeliczenie kursów jest niemożliwe. Zestaw osobno giełdę papierów wartościowych i kryptowaluty, bo trafiają do różnych części deklaracji.

Termin złożenia PIT-38 to 30 kwietnia i w tym samym dniu trzeba zapłacić podatek. Warto zacząć w lutym - pobranie kompletnych raportów od zagranicznego brokera czasem zajmuje kilka dni.